جهاددانشگاهی، از منظر بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی
جهاددانشگاهي از استوانههای انقلاب اسلامی[1] و رویشهای اصلی آن[2]، نهادي است متشکل از نیروهای مؤمن، متخصص و انقلابی[3] که با انجام فعالیتهای گزین[4] در عرصههای فرهنگی، علمی و فناورانه[5]، ماموریت دارد با تربيت شخصیتهای مؤمن و برجسته علمی و دلبسته به آرمانهای انقلاب اسلامی[6] و همکاری در مدیریت علم و تحقیقات کشور[7]، تحول کیفی دانشگاهها[8] را با رویکرد همراهی علم و دین رقم بزند.
حفظ هویت اسلامی و انقلابی[9] و پرهیز از فعالیتهای غیر مرتبط با مأموریت اصلی[10] و حساسیتهای نابجای سیاسی[11] از ارزشهای اصلی این نهاد است.
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
پاورقیها:
[1] . سعی کنید آن ستونی را که جهاد دانشگاهی مظهر آن است، با همان استحکام نگه دارید، چرا که با ضعیف شدن یکی از ستونهای انقلاب، سقف جامعه حقیقی اسلامی نیز به همان اندازه ضعیف خواهد شد ... شما یکی از این ستونها[ی انقلاب] هستید، از ارزشهای انقلابی و اسلامی به همان شکل صحیحش، به هیچ قیمت دست بر ندارید (بیانات رهبر معظم مورخه 08/10/76)
[2] . جهاد دانشگاهی مولود مبارک انقلاب است. همینطور که در قرآن کریم در مقایسهی دو مسجد میفرماید: «لمسجد اسّس علی التّقوی من اوّل یوم أحقّ عن تقوم فیه، فیه رجال یحبّون ان یتطهّروا»، جهاد دانشگاهی همینجور است؛ جزو معدود رویشهای اصلی خود انقلاب است (بیانات رهبر معظم مورخه 25/04/86)
[3] . جهاد دانشگاهی از اول خواست بگوید که نیروهای مؤمن، حزب اللهی، انقلابی و کمر بستگان انقلاب ... عبارت نیستند از یک عده مردمی که از دانش، معرفت، تخصص و تجربه تهی هستند (بیانات رهبر معظم مورخه 08/10/76)
وقتی جهاد دانشگاهی را تجزیه بکنید، از همین جوانان انقلابی و پُرشور تشکیل میشود ... به نظر من باید همان شورشان را هم حفظ کرد؛ آن هیجان و شور و شوق انقلابیشان را هم به هر قیمتی هست، باید نگهداشت (بیانات رهبر معظم مورخه 11/06/69)
[4] . بخشی از فعالیتها علمی است و خوب است؛ مثل همین تحقیقات؛ اما فرض بفرمائید اگر فعالیت در زمینههای علوم انسانی و فرض کنید در ادبیات است، باید حرفی که از اینجا بیرون میآید، فراتر از آن حرفی باشد که ممکن است یک ادیب معمولی بزند. یعنی سطح، باید سطح راقیای باشد. خیلی از حرفها در زمینهی علوم انسانی - که حالا ما در آن سابقه داریم و بلدیم و واردیم - مثل تاریخ، مثل ادبیات، مثل فلسفه که اینها مسائل بومی کشور ماست، هست. برخی از این مسائل، حرفهای عادیای است، حرفهای متعارف است؛ جهاد دانشگاهی هم که نزند، هر کسی میتواند بزند. جهاد دانشگاهی باید حرفِ گزین، حرفِ برتر را به میدان بیاورد. (بیانات رهبر معظم مورخه 25/04/86)
[5] . وظیفهی جهاد دانشگاهی یعنی تحقیقات و کار فرهنگی. (بیانات رهبر معظم مورخه 11/06/69)
دایرهی جهاد شما علم و فناوری است. (بیانات رهبر معظم مورخه 25/04/86)
سرفصل فرهنگی از جهتی حتی از آن سرفصل اول (تحقیقات) مهمتر است. (بیانات رهبر معظم مورخه 14/05/78)
[6] . یکی از مهمترین کارها، در جهاد دانشگاهی تربیت شخصیتهای مؤمن و برجسته علمی، با جهتگیریهای انقلابی و دلبسته به آرمانهای انقلاب است. (بیانات رهبر معظم مورخه 19/03/93)
جهاد دانشگاهی میتواند آن دستگاهی باشد که این موجِ جوانِ تحصیلکُنِ دانشجوی کشور را در داخل دانشگاهها هدایت کند و اینها را به پختگی و کمال لازم برساند ... ما باید کاری بکنیم که در دانشگاه، وقتی دانشجو وارد شد، اینجا به عنوان مرحلهیی باشد تا همچنانکه بر علم خود میافزاید، بر تفکر و بینش صحیح و خط درست و هدایت خودش هم بیفزاید. به نظر من، جهاد دانشگاهی میتواند در این کار، به نحو وافری سهیم باشد ... کار فرهنگی و هنریتان، در این جهت باشد؛ حتّی کار تحقیقیتان هم در این جهت باشد که جوانان دانشجو را در خط صحیح فکری و عملی هدایت بکند. (بیانات رهبر معظم مورخه 11/06/69)
[7] . اگر مدیریت علم دست انسانهای صالح باشد ... علم در خدمت بشریت قرار خواهد گرفت؛ چون این ظرفیت را دارد و میتواند اینطور باشد. بنابراین، اینکه ما بیاییم علم را سکولاریزه کنیم؛ ثابت کنیم که علم نمیتواند با ارزش همراه باشد، یک مغالطهی بسیار بزرگ و فریب بزرگ برای ذهن انسانهاست؛ نخیر، علم میتواند با ارزش همراه باشد. معنویت اسلامی با حیوانیت، با فساد و با سوءاستفادهی از علم مشکل دارد، نه با دانش و فناوری و تحقیق. میتواند معنویت همراه با علم باشد و میتواند نتایج دانش و پژوهش در جهت معنویت حرکت کند ... ما در دوران قبل از انقلاب سالهای متمادی از علم دور ماندیم. یک دوره، دورهی خواب و غفلت مطلق بود؛ یک دوره هم که بیداری و آگاهی بهطور طبیعی در بین ملتها به وجود آمد، دورهی فریب بود. نمیگذاشتند علم به معنای واقعی کلمه وارد کشور شود؛ سرگرم میکردند و راه تحقیق را باز نمیکردند؛ استعدادها را پرورش نمیدادند و تشویق نمیکردند. انقلاب آمد این دیوارها و این مرزها و این محدودیتها را برداشت و خودآگاهی علمی بهوجود آمد؛ اما این حرکت بدون مدیریت، بدون حرکت و بدون عزم و اراده به جایی نخواهد رسید. همهی کارها، از جمله مسألهی تحقیق و علم، مدیریت سازمان یافته لازم دارد؛ لذا بایستی این کار را پیش بُرد. البته بخشی از این کار مربوط به مسؤولان دولتی است و بخشی مسؤولیت دانشگاهها و بخش دیگر مربوط به مسؤولیت مراکز علمی است و شما بهعنوان جهاد دانشگاهی جزو بهترین مراکزی هستید که میتوانید در این مسأله اهتمام بورزید و احساس مسؤولیت کنید (بیانات رهبر معظم مورخه 01/04/83)
[8] . در جهاد دانشگاهی از اول کار، همین تحول کیفی علمی دانشگاهها مورد نظر بود. (بیانات رهبر معظم مورخه 14/05/78)
[9] . سعی کنید هویت جهاد، تغییر پیدا نکند ... نگذارید نهاد جهاددانشگاهی، تبدیل شود به یک هویت دیگر؛ به یک هویت غیر دینی، غیر انقلابی (بیانات رهبر معظم مورخه 25/04/86)
شرط اسلام و انقلاب را فقط شرط بدانید و لا غیر. (بیانات رهبر معظم مورخه 11/06/69)
این نهاد انقلابی است. انقلابی بمانید. توصیه مؤکد من این است. (بیانات رهبر معظم مورخه 01/04/83)
شما از ارزشهای انقلابی و اسلامی – به همان شکل صحیحش- به هیچ قیمت دست برندارید. (بیانات رهبر معظم مورخه 8/10/76)
کاری کنید که آدمها نتوانند در سرنوشت آن (جریان جهاد دانشگاهی) اثر بگذارند. پایههای دینی و ایمانی و انقلابی آن را مستحکم کنید. (بیانات رهبر معظم مورخه 14/5/78)
[10] . جهاد دانشگاهی باید با پرهیز از کارهای جزئی، به سراغ کارهای اساسی و عمیق تر برود (بیانات رهبر معظم مورخه 19/03/93)
[11] . البته اگر میخواهید جهاد خوب کار کند و نیروهای انسانی را جذب نماید، شرطش این است که برادران در سطوح بالا، باید حساسیتهای غلط سیاسی را کنار بگذارند (بیانات رهبر معظم مورخه 11/06/69)